آیت‌الله مجتهدی تهرانی، شرح کوتاهی بر دعاهای هر روز ماه رمضان دارد. این عالم ربانی در بخشی از این شرح می‌گوید: فرودگاه ایمان را برای نزول ملائکه باز نگه داریم.

در دعای روز اول ماه مبارک رمضان می‌خوانیم: «اللَّهُمَّ اجْعَلْ صِیامِی فِیهِ صِیامَ الصَّائِمِینَ وَ قِیامِی فِیهِ قِیامَ الْقَائِمِینَ وَ نَبِّهْنِی فِیهِ عَنْ نَوْمَةِ الْغَافِلِینَ‏ وَ هَبْ لِی جُرْمِی فِیهِ یا إِلَهَ الْعَالَمِینَ وَ اعْفُ عَنِّی یا عَافِیاً عَنِ الْمُجْرِمِینَ‏».
خدایا روزه مرا در این روز مانند روزه روزه‌داران حقیقى قرار ده و اقامه نمازم را مانند نمازگزاران واقعى مقرر فرما و مرا از خواب غافلان، هوشیار ساز و در این روز جرم و گناهم را ببخش اى خداى عالمیان‏ و زشتی‌هایم را عفو فرما اى عفو کننده از گناهکاران عالم.
ما در این دعا می‌گوییم: خدایا روزه مرا روزه صائمین قرار بده. حال این صائمین چه کسانی هستند؟
سه نوع روزه داریم؛ ۱ـ روزه عام ۲ـ روزه خاص ۳ـ روزه خاص الخاص.

روزه عام، همان روزه‌ای است که عموم مردم می‌گیرند. نمی‌خورند و نمی‌آشامند، ولی متأسفانه به نامحرم هم نگاه می‌کنند، گناه هم می‌کند، حجابشان را هم مراعات نمی‌کنند. بنابراین روزه عام، روزه‌ای هست که انسان تنها از اموری که روزه را باطل می‌کند، خودداری می‌کند. روزه خاص، روزه‌ای‌ است که روزه‌دار علاوه بر اینکه از خوردن و آشامیدن خود‌داری می‌کند، اعضاء و جوارحش هم روزه دارد. چشمش را هم از معصیت می‌بندد، سحر که روزه می‌گیرد نیت می‌کند که خدایا من همه اعضاء و جوارحم روزه است، گوشم غیبت نمی‌شنود، زبانم غیبت نمی‌کند و … این روزه خاص است.
روزه خاص الخاص، این روزه، روزه‌ای هست که غیر از خدا هیچ چیز دیگری در دل روزه‌دار نباشد.
اگر در ماه رمضان همه کار ها برای خدا باشد، روزه خاص الخاص تحقق می‌یابد و از این رو در دعا از خدا می‌خواهی «اللَّهُمَّ اجْعَلْ صِیامِی فِیهِ صِیامَ الصَّائِمِینَ» یعنی خداوندا، روزه مرا روزه خاص الخاص قرار بده.

فرودگاه ایمان را برای نزول ملائکه باز نگه داریم
باید دل‌های خود را برای خدا خالی کنیم، ملائکه شب احیاء فرود می‌آیند، ولی فرودگاه دلمان را پیدا نمی‌کنند، تعلقات به مال، زن، بچه و دنیا جایی برای نزول ملائکه باقی نگذاشته است، دل اگر خالی باشد آن وقت «تنزل الملائکة و الروح» تحقق می‌یابد و اگر اینگونه نباشد، ملائکه در شب احیاء بر دل شما فرود نمی‌آیند؛ در ماه رمضان کاری بکنیم که جا برای نزول ملائکه داشته باشیم.
مرحوم میرزا جواد ملکی تبریزی راجع به شرایط روزه صحیح چنین گفته است:
در روایات آمده است: «غیبت، دروغ، نگاه (حرام) پى‏درپى، دشنام دادن و ظلم – کم باشد یا زیاد – باعث باطل شدن روزه مى‏شود و روزه، فقط خوددارى از خوردنى و آشامیدنى نیست، هنگام روزه گوش، چشم، زبان و … باید روزه بگیرند. دست و پایت را نگهدار و بسیار سکوت کن مگر از خیر. از جدال و آزار رساندن به نوکر خوددارى کن و وقار روزه را داشته باش و وقتی روزه‏اى با زمانی که روزه نیستى باید با هم فرق داشته باشند. رسول خدا (ص) فرمودند: «آسان‏ترین چیزى که خداوند در روزه بر روزه‏دار واجب نموده، خوددارى از خوردنى و آشامیدنى است.» فقها به صحت روزه بعضى از آنها فتوا داده‏اند. جمع بین روایات بالا با روایتى که از رسول اکرم (ص) وارد شده و سخن فقها در این است که بگوییم، منظور از صحت در احادیث فوق این است که «چنین روزه‏اى مورد قبول خداوند است» و منظور از صحت در کلام فقها این است که «چنین روزه‏اى قضاى آن را ساقط مى‏کند.» خلاصه این که روزه صحیح و کاملى که خدا براى کامل نمودن روزه‏دار مقرر فرموده، قطعاً شامل خوددارى اعضاى بدن از گناه مى‏باشد، و روزه کامل‌تر این است که علاوه بر آن، قلب را از یاد غیر خدا باز داشته و از هر چه غیر اوست روزه بگیرد. هنگامى که انسان ماهیت روزه، درجات و فلسفه تشریع آن را فهمید، ناچار باید از هر گناه و حرامى، به خاطر قبول روزه‏اش خوددارى کند. و الا مسئول بوده و به خاطر اینکه اعضاى بدنش روزه نگرفته‏اند، مجازات مى‏شود و ساقط شدن قضاى روزه به این معنا نیست که انسان را در روز قیامت از مجازات نجات دهد.»

ویژگی قائمین
در بخشی از دعای روز اول ماه رمضان می‌خوانتیم: «وَ قِیامِی فِیهِ قِیامَ الْقَائِمِینَ»
خدایا در ماه رمضان قیام مرا قیام قائمین قرار بده.
یعنی شب که نماز شب می‌خوانم، قیامم قیام قائمین باشد، قائمین آنهایی هستند که در نماز از خوف خدا گریه و زاری می‌کنند.
حاج میرزا علی محدث زاده، پسر بزرگ شیخ عباس قمی (ره) نقل می‌کرد: «پدرم وقتی نماز شب می‌خواند آن طور از خوف خدا گریه می‌کرد که ما از صدای گریه ایشان از خواب می‌پریدیم.»
باید نماز، نمازی باشد که از روی عشق باشد؛ چرا که خروس هم نماز شب می‌خواند، ولی عشق ندارد.
«قیام ما را قیام قائمین قرار بده» یعنی نماز مرا نماز عاشقانه قرار بده؛ برای نماز شب از خواب باید بپریم نه اینکه ساعت کوک کنیم تا بیدار شویم.

از غفلت بپرهیزیم
و در بخش دیگری از این عا می‌خوانیم «وَ نَبِّهْنِی فِیهِ عَنْ نَوْمَةِ الْغَافِلِینَ‏»
و در این روز اول ماه رمضان مرا از خواب غفلت بیدار بکن. این هم دعای خوبی است، گناه نکنیم هر لحظه ممکن است مرگ از راه برسد. مثلاً فلان آقای فروشنده دارد آب توی شیر می‌ریزد، یک مرتبه سکته می‌کند، مرگ که خبر نمی‌کند و اینها غفلت است.
وَ هَبْ لِی جُرْمِی فِیهِ یا إِلَهَ الْعَالَمِینَ وَ اعْفُ عَنِّی یا عَافِیاً عَنِ الْمُجْرِمِینَ
خدایا در این ماه رمضان مرا ببخش ای خدایی که از گنهکاران می‌گذری
منبع: خبرگزاری فارس