"الف" گزارش داد:موضوع بازداشتگاه کهریزک یکی از مسایلی است که در اغتشاشات پس از انتخابات، به‎خاطر حوادثی که در آن رخ داد در صدر اخبار رسانه‎ها قرار گرفت. ما در جهت تنویر افکار عمومی و بیان قسمتی از ناگفته‌ها درباره این بازداشتگاه به‎سراغ پرویز سروری سخنگوی هیئت دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی و رییس کمیته ویژه مجلس رفتیم و با وی در این رابطه به گفت‎وگو نشستیم، ایشان احساس خود را هنگام بازدید از کهریزک خوب توصیف نمی‎کند و میگوید که سه جان‎باخته در این بازداشتگاه، فضای تأسف‎باری را هنگام بازدید اعضای کمیته ویژه مجلس ایجاد کرده بود، ولی ما با تصمیمی جدی برای دست یافتن به حقیقت پا در آن مکان گذاشتیم.
  لطفا نحوه شکل‎گیری هیئت رسیدگی به بازداشتهای اخیر را توضیح دهید و بفرمایید این هیئت شامل چه افرادی میشود؟
بعد از مشاهده موضوعات و گزارش‎هایی که در مورد آسیب‎دیدگان حوادث اخیر وجود داشت، تصمیم گرفته شد که هیئتی جهت رسیدگی به این موضوع تشکیل شود و در بررسیهایی که صورت گرفت، به این نتیجه رسیدند که بهتر است کمیته امنیت کمیسیون امنیت ملی، این کار را انجام دهد و برای این‎که هیئت تکمیل‎تر باشد، از کمیسیون قضایی و آموزش عالی نیز نمایندگانی به هیئت اضافه شوند و کار با محوریت کمیته امنیت کمیسیون امنیت ملی دنبال شود و چون بنده مسئول کمیسیون امنیت بودم عملا مسئولیت کمیته را بر عهده گرفتم.

  اعضای هیئت از زندان اوین بازرسی کردند؟
بله، بعد از تشکیل کمیته ظاهرا گزارش‎هایی خدمت مقام معظم رهبری میرسد و ایشان از موضوع نگران میشوند. تقریبا بعد از دستگیری افراد در روز هجدهم تیرماه بود و افرادی مانند روح‎الامینی، کامرانی و جوادی‎فر فوت شدند و مقام معظم رهبری دستور دادند که هیئتی در دبیرخانه شورای امنیت ملی، با حضور نمایندگانی از سه قوه تشکیل شود و با جدیت موضوع را پیگیری کند خصوصا در ابتدای کار و با محوریت روشن شدن علت فوت این سه نفر، کار‎ها دنبال شد.

  گزارش‎هایی را که گفتید خدمت مقام معظم رهبری رسیده، از چه طریقی بوده است؟
از طرق مختلف؛ برخی از افراد بازداشت شده امکان ارتباط با مقام معظم رهبری را داشتند و از کانالهای دیگر این گزارش‎ها به‎دست رهبری رسید و مجموعه اطلاعاتی که خدمت ایشان ارایه شده بود منجر به دستور مقام معظم رهبری برای تشکیل هیئتی از نمایندگان سه قوه، زیرنظر دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی شد.

  از زندان اوین چندبار بازرسی کردید؟
حدو سه یا چهاربار اعضای دو هیئت مجلس و شورای امنیت، از زندان اوین بازرسی کردند.

  وضعیت زندان اوین از لحاظ امکانات و استاندار‎دها به چه صورت بود؟
در بررسی‎ها ما دو بحث را دنبال میکردیم، یکی زندان‎‎ها و بازداشتگاه‎‎ها و دیگری بازداشت شدگان بود که اعضای هیئت درخصوص این دو موضوع کار گسترده‎ای را آغاز کردند. زندان‎ها دارای وضعیت خیلی خوبی بود و در زندان اوین از بند دویست‎ونه، بند نسوان و بندهای دیگر بازدید کردیم که از لحاظ رفاهی و بهداشتی دارای وضعیت مناسبی بودند.

  در زندان اوین آیا با افراد سیاسی که پس از انتخابات بازداشت شده‎اند، دیداری داشتید یا خیر؟
در زندان با افرادی که جزو سران جریانات بعد از انتخابات بودند مانند عیسی سحرخیز، محمد قوچانی، بهزاد نبوی و محمدعلی ابطحی دیدار داشتیم و این آقایان اعلام میکردند که وضعیت زندان اوین مطلوب است و به‎عنوان مثال آقای نبوی می‎گفت چون در زمان رژیم گذشته هم زندانی بوده، خوب می‎فهمد وضعیت رفاهی و بهداشتی زندان چه تغییرات خوبی کرده است و آقای ابطحی هم وضع مناسبی داشتند، ولی بالاخره زندان، زندان است و محدودیت‎ها و محرومیت‎ها انسان را آزار خواهد داد، اما از نظر امکاناتی که می‎بایست در زندان باشد اظهار رضایت داشتند.

  با افرادی که در زندان گفت‎وگو کردید نظرشان درخصوص رفتار زندانبانان به چه صورت بود؟
فقط آقای سحرخیز عنوان میکردند که در زمان دستگیری مورد ضرب و شتم قرار گرفتهاند و مدعی بودند که دنده‎شان آسیب دیده است، ولی بعد از آن در زندان مشکل خاصی نداشته و وضعیت خوبی داشتند.

  بعضا برخی رسانه‎ها این‎طور عنوان می‎کنند که اعترافات متهمان تحت فشار بوده است، با توجه به دیداری که با زندانیان داشتید، به نظر شما آیا این موضوع صحت دارد؟
خیر، نحوه دیالوگی که بین زندانیان و زندانبانان در همان زمانی که ما با آن‎ها ارتباط داشتیم، این احساس به ما دست داد که وضعیت آن‎ها در زندان وضعیت فشار نیست، زیرا روابط خیلی صمیمی و دوستانهای بین این افراد و زندانبانان وجود داشت. بنده این سؤال را از آقای ابطحی کردم که آیا تحت فشار این سخنان را گفتهاید که ایشان در جواب گفتند آیا وقتی تحت فشار اعتراف کنید، این نوع اعتراف استدلال هم می‎آورد و مطالبی که عنوان کردم کف اعترافات بنده بوده و خیلی بر این موضوع تأکید می‎کردند که مطالبی را که گفتهاند اعترافاتشان نبوده بلکه اعتقاداتشان بوده است و به‎علت وقت کمی که در دادگاه داشته مطالب را خیلی سطحی بیان کرده و مطالبش بسیار وسیع‎تر از آن‎چه گفته، بوده است.

  درخصوص اعترافات افراد با فرد دیگری هم صحبت داشتید؟
بله، با آقای قوچانی هم صحبت داشتیم و ایشان میگفتند تاکنون حدود شصت الی هشتاد صفحه مطالبی را نوشتهاند و تأکید داشتند که از روی اختیار این کار را انجام داده و تحلیلی است که درون زندان به آن رسیده و البته ایشان هم نسبت به‎نحوه دستگیری خود انتقاداتی داشت و میگفت آنان میتوانستند وی را ساعت یک‎ونیم نیمه شب بازداشت نکنند و این کار را صبح انجام دهند، ولی در مورد تعامل و رفتار زندانبانان در زندان اعتراضی نداشتند.

  با مطالبی که از برخی از زندانیان در مورد برخورد نامناسب با آنان هنگام بازداشت بیان کردید، آیا اقدامی هم جهت رسیدگی به این موضوع انجام دادهاید؟
بله، ما از همان زمان که با زندانیان و افرادی که در هجده تیر و مکانهای دیگر بازداشت شده بودند دیدار داشتیم، با شنیدن اعتراضات آنان پیگیری مستمری برای رسیدگی داشتیم و با مراکز مختلف رایزنی کردیم و تا جایی که امکان داشته باشد و نقش مؤثری در تحریک و تخریب نداشته باشد، تلاش میکنیم زمینههای آزادی آن‎ها فراهم شود و از زمانی‎که هیئت کار خود را آغاز کرده موجی از آزادی زندانیان شروع شده و در همان مرحله اول صدوچهل‎وچهار نفر از زندانیان آزاد شده‎اند.

  براساس قوانین حقوقی مدت بازداشت موقت افراد دارای بازه زمانی خاصی است و اکثر کسانی که در این حوادث بازداشت شدهاند، نزدیک به سه ماه است که در بازداشت به‎سر میبرند، آیا فکری برای تبدیل بازداشت آنان به قرار وثیقه کرده اید؟
ما تلاش داریم تا جایی که امکان‎پذیر است زمینههای آزادی افراد فراهم شود و این اقدام تاکنون هم صورت گرفته است و بازجو‎ها و کسانی که موضوعات قضایی و زندانیان را دنبال میکنند، بر این نظرند که روند بازجویی ها باید ادامه یابد و انقطاع در این امر ممکن است به روند کلی بازجویی لطمه وارد کند و از این جهت، بازداشت برخی از زندانیان تا رسیدگی کامل پرونده شاید ادامه پیدا کند.

  آیا از زندان کهریزک هم بازدید کرده بودید؟
بله، دقیقا این دیدار مصادف بود با زمانی‎که مقام معظم رهبری براساس گزارشهایی که خدمت ایشان رسیده بود، دستور تعطیلی این بازداشتگاه را صادر کرده بودند. اما به‎علت این‎که برای تعطیلی و تخلیه زندانیان باید مقدماتی طی میشد، در زمان حضور ما هنوز زندانیان حضور داشتند و ما برای این‎که وضعیت کلی دستمان بیاید، همان روزی که این مأموریت به هیئت واگذار شد، صبح زود به زندان کهریزک رفتیم تا به اصطلاح فرصتی برای فضاسازی در زمان حضور ما از سوی مسئولین زندان وجود نداشته باشد و به همین دلیل توانستیم از بازداشتگاه کهریزک بازدید مفصلی داشته باشیم و با همه عوامل آن‎جا از پزشک، رییس زندان، نگهبانان و حتی زندانیانی که با بازداشتیان هجده تیر هم‎بند بودند صحبت کردیم و لیست افرادی که آن‎جا بازداشت بودند و کسانی از آن‎جا به اوین منتقل شده بودند را اخذ و با آنان مصاحبه کردیم و آن‎هایی که آزاد شده بودند را نیز فراخوان و مصاحبه کردیم و از این مطالب تقاطع‎گیری انجام دادیم تا متوجه شویم کسی بر اثر فشار زندان گزارشی غیرصحیح نداده باشد و در نهایت با جلساتی که با پزشکی قانونی و مسئولین بالا دست بازداشتگاه کهریزک داشتیم به جمع‎بندی مقدماتی رسیدیم.

  نظر مقام معظم رهبری درخصوص این بازداشتگاه چه بود؟
رهبری حساسیت خاصی در این خصوص داشتند و تأکیدشان بر پی‎گیری با قدرت و قاطعیت مسایل بود و ایشان تحلیل‎شان این بود که باید با اغتشاشگران برخورد شود و باید کسانی را هم که در لباس نظام و در لباس دوست رفتار خارج از قاعده و غیرقانونی انجام میدهند با شناسایی در دادگاه و در کنار اغتشاشگران به جرایمشان رسیدگی شود.

  چه کسی به صورت مستقیم گزارش کار‎ها را خدمت مقام معظم رهبری ارایه میکرد؟
دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی این کار را انجام می‎داد.

  در نهایت نتیجه گزارش‎های هیئت به کجا انجامید؟
مقام معظم رهبری بر این موضوع تأکید داشتند که کار‎ها در یک پروسه عادی زمانی و اداری قرار نگیرد و خیلی برای اعلام نتیجه سریع اصرار داشتند و ما در بررسیهای خود به این نتیجه رسیدیم که در سیر کار دو اشکال وجود داشته است، اولا این‎که به‎نظر ما افرادی که در سیستم قضایی کار می کردند، تخلف بزرگی را انجام داده بودند و با این‎که میدانستند که بازداشتگاه کهریزک اساسا برای نگهداری اراذل و اوباش و معتادین و کسانی که قتلهای سنگین انجام دادهاند است و امکانات آن‎جا هم مناسب این افراد استفاده می‎شود، اما قاضی دستور انتقال بازداشتیان را به کهریزک صادر میکند و اشکال دوم از نظر ما خود بازداشتگاه کهریزک بود که اساسا غیراستاندارد بوده و رفتارهای مناسبی هم با بازداشتیان صورت نمیگرفته است.

  به نظر شما این بازداشتگاه برای اراذل و اوباش مناسب بوده است؟
ما معتقدیم قانون برای برخورد و تنبیه افراد تعیین‎کننده است و ما نباید سلیقه خود را حتی برای متهمین دخیل کنیم و قاضی باید تشخیص دهد که در چه حدی افراد باید تنبیه شوند. البته در قالب حدود و تعزیرات این‎کار باید دنبال شود، اما اگر بخواهد خارج از این چارچوب رفتاری صورت گیرد قابل‎قبول نیست و از این جهت فضای کلی بازداشتگاه متناسب با افرادی که در آن قرار میگرفتند نبود.

  گفته میشود که بازداشتگاه کهریزک متشکل از تعدادی سوله بوده که افراد داخل آن مدخل خروجی نداشته و حتی ادرار خود را در همان مکان دفع میکردهاند؟
خیر، به این شکل نبوده. کهریزک دو محل برای نگهداری زندانیان داشت، یکی به نام قرنطینه که ابتدا افراد را آن‎جا میبردند و بعد که یک سیری طی میشد، در سوله‎ای که به سلول‎هایی تقسیم شده بود ، نگهداری می‎شدند. در قرنطینه دستشویی مشترکی در داخل بود و افراد میتوانستند از آن استفاده کنند، ولی در قسمتی که دوازده اتاقک وجود داشت و قسمت اصلی بازداشتگاه هم بود یک دستشویی مشترک بود و افراد می‎بایست برای رفتن به دستشویی برایشان در سلول‎ها را باز کنند که ظاهرا در این‎خصوص سخت‎گیریهایی می‎شده است؛ یعنی زندانبانان میگفتند برایمان امکانپذیر نیست هر وقت، هرکسی اراده کند درب سلول را برایش باز کنیم. چون بعضی‎ها خود را به تمارض میزنند در نتیجه در زمانهای خاص درب سلول‎ها را باز میکردند که به نظر بنده در این زمینه برخوردهای درستی صورت نمیگرفته و آن‎ها میتوانستند برخوردهای بهتری داشته باشند تا به افراد فشار وارد نشود و به‎طور کلی هم مکان و هم برخورد‎ها در کهریزک، نامناسب بوده است.

  جرم قضات و ضابطینی که درخصوص کهریزک مورد اتهام قرار گرفتند چه چیزهایی بوده است؟
معتقدیم که سیستم قضایی نباید افراد بازداشت شده را به بازداشتگاه کهریزک منتقل میکرد، چون آن‎جا تناسبی با افراد بازداشتی نداشت و آن‎ها با نگهداری در کهریزک و در کنار اراذل و اوباش دچار رنج شده بودند، زیرا هیچ تجانس فرهنگی بین آن دو دسته وجود نداشته است و این به‎نظر ما خطای اولی بوده که قاضی انجام داده است، زیرا با توجه به دستورات رییس قوه قضاییه هیچ‎کس بدون اجازه دادستان نباید به کهریزک اعزام شود و گزارش‎های قبلی هم که به دست مسئولین ذیربط رسیده بود، دلالت براین داشته که وضع بازداشتگاه مناسب نیست.


  یعنی دادستان تهران دستور داده بودند که بازداشت‎شدگان را به کهریزک ببرند؟
خیر، قاضی مربوطه دستور داده بود، اما قاضی طبیعتا با دادستان باید هماهنگی میکرده است.

  آیا قاضی با دادستان تهران هماهنگ کرده بود؟
قطعا هماهنگی بوده است.

  شما فرمودید که در زندان کهریزک سه قتل صورت گرفته و البته شایعاتی نیز مبنی بر تجاوز نسبت به افراد وجود دارد، بفرمایید که این جرایم توسط چه کسانی صورت گرفته است ضابطین قضایی یا اراذل و اوباش حاضر در بازداشتگاه؟
در بررسیهای گستردهای که در رابطه با بازداشتیان حوادث اخیر خصوصا کسانی که در رابطه با هجده تیر دستگیر شده و تمام آن‎هایی که آزاد شده بودند انجام شد، همه به‎شدت موضوع تجاوز را انکار می‎کردند. به‎علاوه چون بازداشتگاه دارای بند عمومی بوده، امکان ارتکاب چنین عملی وجود نداشته است. اما درخصوص افرادی که جان خود را از دست دادند به این ترتیب بوده که عوامل مختلفی دست به دست هم داده تا این موضوع تأسف‎بار اتفاق افتاده است.

  ضابطینی که در کهریزک مرتکب تخلف شدهاند، فقط پرسنل نیروی انتظامی بودهاند یا از ضابطین دیگر قضایی هم بودند؟
خیر، فقط از پرسنل نیروی انتظامی بودند.

  با توجه به این‎که بالاخره مقام قضایی دستور‎ها را صادر کرده و فرماندهان بالاتر نیز به مأمورین دستور اجرا می‎دهند، آیا مسئولین بالادستی هم تحت تعقیب قرار می‎گیرند؟
این‎جا دو موضوع را باید مطرح کرد، یکی این‎که باید به موضوع به علت حساسیت توجه شود، زیرا رسیدگی به آن، جدیت بیشتری را میطلبد و باید به ریشههای این موضوع توجه و با آن برخورد کرد و در واقع ریشههای چنین مسایلی را باید در جمهوری اسلامی خشکاند و جلوی رفتار خودسرانه گرفت، اما یکی بحث علت‎ها و زمینههایی است که این اغتشاشات را به‎وجود آورد و دیگر رفتارهایی که عدهای به‎نام دوستداران نظام در قالب غیر‎قانونی و خارج از چارچوب انجام دادند. اما در این جهت باید حاشیه از متن تفکیک شود و این‎طور نباشد که بعضی از موضوعات را آن‎قدر بزرگ کنیم که شناسایی ریشههای اصلی فراموش شود و البته نیروی انتظامی هم در زمان قبل و بعد از انتخابات زحمات زیادی کشیده که باید این موضوع را هم مدنظر قرار دهیم و در کل زحمات این نیرو از بین نرود و در عین‎حال به تخلفات عناصر خود‎سر نیز رسیدگی شود؛ زیرا نیروی انتظامی در اغشتاشات اخیر حدود چهارصد نفر مجروح داده و حتی افرادی از پرسنل این نیرو در حوادث اخیر قطع نخاع شده اند.

  به‎نظر شما در حوادث بعد از انتخابات آیا افراد آسیب دیده نیروی انتظامی به‎عنوان ارگانی که زحماتش زیر سؤال رفته و یا حیثیت کلی نظام، کدام‎یک مورد ظلم قرار گرفته است؟
در رابطه با رسیدگی به تخلفات، نظام با هیچ‎کس تعارف ندارد، زیرا بیش از آن‎که افراد بازداشتی در این حوادث مورد ظلم قرار گرفته باشند، نظام مورد ظلم قرار گرفته و مظلوم شده و اساسا چیزی که در جمهوری اسلامی نمی‎توانست تجانس داشته باشد، متأسفانه با برخی رفتارهای خودسرانه به‎وجود آمد و این برای نظام خیلی دشوار است که بعضی ‎ها این جرأت را پیدا کنند و نام ایران را در کنار زندان ابوغریب و گوانتانامو قرار بدهند. در این راستا از سازمان قضایی نیروهای مسلح صحبت کرده‎ایم که برای این افراد در کنار برخوردی که در درون نیروی انتظامی با آنان شده، پرونده قضایی هم تشکیل شود و دادگاه به‎طور جدی به اتهام آنان رسیدگی کند. هر‎چند که رسیدگی به جرایم و برخوردهای نامناسب نیرویهای خودسر باید با قاطعیت انجام شود، اما با عوامل اصلی این اغتشاشات نیز باید برخوردهای قاطع و قانونی صورت گیرد.

  فرمودید در دستگاه قضایی نیز تخلفاتی صورت گرفته است. رسیدگی به اتهامات قضاتی که در این حوادث تخلف کردهاند در چه مرحلهای است؟
رسیدگی به مباحث دارای دو بحث اثباتی و سلبی بود. در بحث اثباتی میبایست از افراد خسارت‎دیده دلجویی شود و کسانی که جان خود را از دست دادهاند؛ زمینههای حمایتی در سازمان تأمین اجتماعی فراهم شود، اما در بحث سلبی برخورد با عوامل خودسر بود که با جدیت این موضوع دنبال میشود.

  برخی از سایت‎های خبری تعداد افراد جان باخته در زندان‎ها را بیشتر از این اعلام کردهاند. شما با توجه به این‎که در جریان بررسی بوده‎اید آیا تعداد کشتگان به این سه نفر ختم میشود یا افراد دیگری هم جان خود را از دست دادهاند؟
در کهریزک همین سه نفر بوده است. دلیل آن هم این است که خود زندانیانی که در آن چند روز آن‎جا بودند در اظهاراتشان بیان می‎کنند همین سه نفر جان خود را از دست دادهاند.

  پس مابقی افراد کجا کشته شدهاند؟
در درگیریهای بعد از انتخابات.

  تعداد واقعی جان‎باختگان چند نفر است؟
آن چیزی که ما در حال حاضر داریم به‎طور دقیق زیر چهل نفر است که شامل نیروهای بسیج، غیربسیج و افراد بی‎گناهی که در حین حوادث کشته شدهاند نیز میشود و لیستی که از سوی ستاد آقای موسوی توسط آقای بهشتی به مجلس ارسال شد، شصت‎ونه نفر را به‎عنوان کشته‎شدگان حوادث اخیر معرفی کرده بودند که منهای نیروهای بسیج بود. البته با احتساب آن‎ها حدود هشتاد نفر می‎شدند، این لیست به ما داده شد و ما درخواست کردیم که اسم پدرشان را هم به هیئت ارایه دهند، زیرا تشابه اسمی وجود دارد و امکان رسیدگی نیست و تاکنون حدود سه یا چهار هفته می‎گذرد و ما هنوز منتظر ارایه گزارش از سوی آنان هستیم.

  آقای کروبی اظهاراتی درخصوص وقوع آزار جنسی برخی از بازداشت‎شدگان داشتند، هیئت برای رسیدگی به اظهارات ایشان اقدامی انجام داده است؟
اعضای هیئت مجلس جلسهای با آقای کروبی داشتند و در آن‎جا بحث مفصلی صورت گرفت و عنوان شد بالاخره مطالب ایشان هزینه سنگینی را برای نظام داشته است و ما میخواهیم بدانیم که واقعا چه مستنداتی در این رابطه دارند و پس از بیان تحلیل‎ها، آقای کروبی گفتند که تاکنون چهار نفر به ایشان مراجعه کردهاند و قرار بوده که مستندات را در اختیار هیئت برای رسیدگی بگذارند که تا به‎حال این‎کار صورت نگرفته است و البته چهار موردی که آقای کروبی به آن استناد میکردند، یک موردش خانمی بود که با وی مصاحبه کردیم و در آن جلسه به آزار جنسی نرسیدیم و ایشان گلایه‎مند بود که موقع دستگیری افراد نامحرم دستشان را گرفته و داخل ماشین پرت کردهاند و این خانم معتقد بود رفتارهای این‎چنینی خود نوعی آزار جنسی است، ولی به‎معنای اخص، موضوع را انکار میکرد. بحث ما این است اگر چنین مطلبی وجود داشته باید نظام به‎عنوان مدعی بدترین برخورد را با فرد انجام دهنده داشته باشد، اما این‎که بی‎جهت نظام را متهم کنند و شبکه‎های بی‎بی‎سی، سی‎ان‎ان، العربیه و الجزایر دائما علیه نظام جوسازی کنند و چهره مخدوش از نظام ترسیم کنند، ظلم به نظام است و تا‎به‎ حال در پیگیریهای خود حتی به یک مورد از آزار جنسی بر نخورده ایم.

  اخباری که این روز‎ها بعضا در برخی از رسانه‎ها انعکاس، داشته پخش شایعه دفن غیرمجاز متوفیان در بهشت زهرا بوده است. آیا در این خصوص هم تحقیقاتی داشتهاید؟
این موضوع از مجاری مختلف از جمله شورای شهر و مجلس مورد بررسی قرار گرفت. در این جهت ما در صحبتی که با مسئول سابق بهشت زهرا و افراد دیگری که در آن‎جا مسئولیت دارند داشتیم، همه آنان عنوان میکردند این روال در بهشت زهرا عادی است و کسانی که دارای اعتیاد هستند یا افرادی که در تصادف جان باختهاند و یا به هر دلیل دیگر جسدشان در تهران و اطراف آن پیدا شده، پس از طی مراحلی در پزشکی قانونی به سردخانه منتقل میشوند و تلاشهایی برای شناسایی بستگان آنان صورت میگیرد و در صورت عدم احراز هویت اجساد بعد از تاریخ معینی در بهشت زهرا دفن میشوند و پس از شناسایی از سوی خانواده محل دفن اجساد به خانواده‎ها نشان داده میشود. اما در این موضوع متأسفانه جریانی به دنبال التهاب‎آفرینی در جامعه بوده و درصدد است تا اعتماد عمومی نسبت به نظام را سلب کند.